Mariana Çukuruna Yolculuk

Okyanusun tabaninda 2.500 km`ye varan, cok dar  ve derin bir yariktir Mariana  Cukuru. 11 km`ye varan en derin bolgesi ayni zamanda dunyaninda en derin noktasi unvanini da tasimaktadir.

Bilim insanlari, cukurun rekor derinliginin, artik "tek ilginc" sey oldugu dusuncesinde degiller. Son bes yildir artik daha detayli bilgiler toplaniyor ve bu derin yerlerin hayli canli oldugu gozleniyor.

Mariana gibi 20 den fazla cukur var ve bunlarin cogu Pasifik okyanusunun derinliklerinde uzaniyor. Bunlar ayni zamanda herhangi iki tektonik levhanin sinir noktalaridir ki bunlardan oldukca agir olan okyanus katmani, kitasal levhanin altina dogru gomulmektedir.

Jeologlar, sismik olarak aktif olan bu bolgelerin bazi depremlerin olusumunda onemli rolleri oldugunu dusunmekte. Hatta gectigimiz yillarda gerceklesen Japonya`daki siddetli depreminde, gene bu hareketlerin sonucu oldugu soyleniyor.

Biyologlar da okyanuslarin derinliklerine buyuteclerini tutmus bulunmaktalar. Oceanlab`dan bilim adamlari arastirmalara baslamadan onceki dusuncelerini "Yerin 11 km derinliginde, atmosferden 1000 kat fazla basinca sahip cukurlarda, cok nadir varliklarin olabilecegi, oldukca soluk ve elindekiyle yetinip, hayatta kalmaya calisan yasamlarla karsilasmayi bekliyorduk" diye ozetliyor ve ekliyorlar "Fakat en derin yerlerde bile bir cok yasamsal aktiviteye sahit olduk."

Kıtalar Yüzüyor Mu?

Bu ay ogrencilerime doga bilimlerini ogretiyorum. Konumuz yasadigimiz gezegenin olusumu ve gunumuzdeki seklini alana kadar gecirdigi surecler. Bilim kurgu senaryolarini aratmayacak inanilmaz bir hikaye, fakat inanmak durumundayiz; cunku anlatilanlarin hepsi gerceklesti (hala da devam ediyor) ve biliminsanlarinca uzun zamandan beri de teori duzeyinde kabul goruyor.

Bundan 200 kusur milyon yil once -- uzun bir sure ama dunyanin bes milyara yaklasan yasina kiyasla o kadar da uzun degil -- super kita Pangea  parcalara ayrilmaya basladi, ve gunumuzdeki kitalari olusturdu.
30 yil once ortaya atilan ve Levha Tektonigi olarak adlandirilan bu teori, dunyamizin dinamik yapisini cok iyi ortaya koymaktadir. Teori ayrica sismolojiden (deprem bilimi) paleontolojiye (fosil bilimi) kadar bir cok alani birlestirmis ve -- depremler ve yanardaglarin neden dunyanin belli yerlerinde meydana geldigi ya da Alp ve Himalaya gibi devasa sira daglarin olusumu -- gibi bilim insanlarinin yuzyillardir cevap aradigi sorulara aciklamalar getirmekte.
Kitalarin sabit durmadigi, aksine hareket halinde oldugu gorusu 1596 da Hollandali harita yapimcisi Abraham Ortelius`a kadar uzanir. Ortelius, Amerika kitalarinin Avrupa ve Afrikadan, depremler ve sellerle ayrildigini soyler ve fikrini desteklemek icin ekler; "onunuze dunya haritasini koyun ve bu kitalarin sahillerini dikkatle inceleyin".

Bilimde 2011 in En`leri

2012 e girerken dergi ve haber siteleri 2011`in onemli bilimsel gelismelerini yayinladilar.

Tanri parcaciginin -Higgs Boson- bulunmasi.

Isiktan hizli notrinolarin kesfi. (Hala kesinlik kazanmadi)

Dunya nufusunun 7 milyari gecmesi

Twitter gibi sosyal mecralarin Arap baharinin olusumu ve gelisiminde onemli bir rol oynamalari

Atlantis uzay mekiginin emekliye ayrilip yerini yeni nesil mekiklere birakmasi

Dunya benzeri, yasanabilir bir gezegenin kesfi

Gen terapisindeki onemli gelismeler

Bunlardan bazilari. Yazilarin tumu icin asagidaki linklere buyrun;

WIRED SCIENCE

Scientific American

MSNBC

Oktet Kurali Degisiyor Mu?

8 Yeterli Degil
Chicago dan bir grup kimyager kararli molekuller olusturabilen ve atomlar arasindaki bagi oktet kuralini ihlal ederek olusturan yeni bir bag kesfettiler.

"Kimya ile ugrasmaya basladiginizda, ilk olarak atomlarin nasil bag yaptiklarini ogrenirsiniz" diyor grubun doktora ogrencisi Jeff Leiding.

Bu bilinen gercekligi goz onune aldiginizda, bilim adamlarinin atomlar arasindaki baglarla ilgli herseyi bildiklerini dusunebilirsiniz. Yakin zamana kadar kimyagerlerinde paylastigi bu kani, ongorulenden fazla bag olusturan buyuk molekulerdeki bag yapisi aciklanamayinca, zayiflamaya basladi. 2009 yilinda NCSA`den Thom Dunning, ve kimya bolumunden David Woon`un Abe ve Ember adli super bilgisayarlarin yardimiyla, bu buyuk molekullerdeki yeni bag turu kesfedildi.

"Azottan flora kadar olan gruplarin diger gruplardan farkli kimyasal ozellikler sergiledikleri uzun zamandir biliniyordu. Soru su: Ayni grupta yer almalarina ragmen fosfor ile azotu ya da kukurt ile oksijeni birbirlerinden farkli kilan nedir? Calismamiz gosterdi ki, bu kuraldisiliga, buldugumuz yeni cesit bag neden olmaktadir" diyor Dunnig ve ekliyor "Bu olgu, butun bir kimyayi etkileyecek".

Turkish NASA Beyin Gocunu Tersine Ceviriyor!

Sadece uretilen ya da uretilmesi planlanan ucaklarin isimleri bile insanin icini isitmaya yetiyor; Turna, Hürkuş, Anka, Göktürk, Yarasa, Ari vs. TUSAS`in yani bizim NASA nin urettigi ve yuz de yuz yerli araclardan bahsediyorum. Dun haberlerde gordum, buyuk bir atilim icinde olan TUSAS yurt disinda calismakta olan super beyinlerimizi yeni projelerde yer almalari icin ilan vermis. Ve 100 un uzerindeki basvurularin 20 si ile coktan anlasmis bile. Hayirli olsun!

Sinifta Mineral Kristalleri Hazirlamak Ister Misiniz?

 Bu deney icin gerekli malzemeler;
- Bakir sulfat (CuSO4.5H2O)
- Beher

- Su
Oncelikle doygun bir bakir sulfat cozeltisi olusturmaniz gerekiyor. Bunun icin behere su ekleyin ve isitin. Su kaynamaya yaklastiginda, 80-90 derece, behere bakir sulfat tozu ekleyin ve bir yandan da karistirin. Eklediniz bakir sulfat tozlarinin hepsinin cozunmesine dikkat edin. Boylece asiri doymus cozelti elde edeceksiniz.

Faydali bir site daha; Quizlet

Ogrencilerinizin ogrendigi kavramlari pratik yapmalarini istiyorsaniz Ouizlet adli siteyi kullanabilirsiniz. Mesela hucre konusunu anlatiyorsunuz; organelleri ve onlarin gorevleriyle ilgili flas kartlar hazirlayabilirsiniz. Ogrencileriniz de bu hazirladiginiz flas kartlari tablet bilgisayarlarinda kullanabilir ve bilgilerini tazeleyebilirler. Space race modunu sectiklerinde aktivite bir yarismaya donusmus oluyor ve yan tarafta bulunan skorlardan, ogrenci kendi siralamasini gorebiliyor. 
Sitenin arayuzu ingilizce olmasina ragmen, aktiviteler turkce karakterlerle hazirlayabilirsiniz. 


Asagidaki ornegi inceleyebilirsiniz;
http://quizlet.com/2202066/scatter/
Periyodik tablodaki element ve sembolleri ile iligli aktivite;

Depremle Yasamayi Ogrenmek Ne Demek?

"Turkiye bir deprem ulkesi, depremle yasamayi ogrenmek gerek". Bu cumleleri artik her faciadan sonra duymak insana gina getiriyor. Hele birde deprem sonrasinda gordugumuz manzara hep ayni olunca, takvimlerin 17 Agustosta takilip kaldigini zannediyosunuz.

Kimyayi Sarsan Bulus Nobel Getirdi

2011 Nobel Kimya odulunu "Kristalimsiler" ile Israilden Daniel Shechtman aldi. Bilimadami yaptigi calismada gumus ve bakir elementlerinden olusan alasimda atomlarin, belli bir yapi icerisinde kendisini tekrar etmedigini, aksine dogada pek cok ornegi bulunan altin oran ile farkli bir dizilim sergiledigini kesfetti. Boylece  bu alandaki genel kaniyi tamamen yikmis oldu. Bu arada bilim dunyasi benzer dizilimlerin yuzlerce yil once arap mozaik sanatinda kullanildigini not etmekte.

Kisa Egitim Videolari - Brainpop

BrainPOP icinde matematikten fene, sosyal bilgilerden muzige, ordanda teknolojiye kadar uzanan bir yelpazede yuzlerce kisa animasyon filmlin bulundugu bir egitim sitesidir. Ucretsiz bir kac videosunu izlediginizde bir fikir verecektir. Ama genel olarak parali bir site ve belli bir miktar odeyip kayit olabiliyorsunuz. Ister sahis olarak isterseniz okul olarak uye olma imkani var.

Cevrimici Interaktif Fen ve Matematik Simulasyonlari

Tabletli egitim cagina sicrayan okullarimizda kullanilabilecek bazi websitelerinden bahsedecegimi soylemistim. Genelde de sinifta kullandigim ve verimli buldugum siteler olacak bunlar.

Bu arada kullandigim kaynaklarin hepsini sinifinizda kullanamayabilirsiniz, hemen hemen hepsi ingilizce olacak. Burada amacim bir fikir vermek. Uygulanabilir bulduklarinizin turkce versiyonlarini arastirip, bulup sinifinizda uygulayabilrisiniz.

Cevrimici interaktif simulasyonlari barindiran PhEt sitesi sikca kullandigim bir sayfa. PhEt, Colorada Universitesi bunyesinde bir proje olarak baslatilmis, ve su an icinde yuzlerce interaktif simulasyonlar bulunmakta. Tamamen ucretsiz olmasinin yaninda, konulari basitten komplekse dogru incelemeye imkan sagladigi icin, degisik seviyedeki siniflarinizda kullanabilirsiniz. Kullanabilirsiniz diyorum cunku, sitede Turkce dil destegi bulunuyor ve simulasyonlarin cogunun turkce versiyonlari mevcut.